Spis treści
Alergii wziewnej nie rozpoznaje się na podstawie jednego objawu ani samego dodatniego testu. Najważniejsze są charakter dolegliwości, ich powtarzalność i związek z ekspozycją. Leczenie zwykle łączy ograniczanie kontaktu z alergenem z lekami przeciwhistaminowymi lub donosowymi glikokortykosteroidami dobranymi do wieku dziecka.
Jak wygląda alergia wziewna u dziecka?
Najczęstszym obrazem jest alergiczny nieżyt nosa. Dziecko może seryjnie kichać, mieć wodnistą wydzielinę lub zatkany nos, pocierać nos, skarżyć się na swędzenie podniebienia oraz łzawienie i świąd oczu. Objawy mogą być sezonowe, na przykład w okresie pylenia, albo całoroczne przy uczuleniu na roztocza kurzu domowego czy alergeny zwierząt.
W przeciwieństwie do typowej infekcji alergia zwykle nie powoduje gorączki, a objawy potrafią powracać przez wiele tygodni w podobnych okolicznościach. Nie jest to jednak reguła pozwalająca samodzielnie postawić diagnozę. Katar u dziecka może mieć także przyczyny infekcyjne i niealergiczne.
Kiedy warto wykonać diagnostykę alergologiczną?
Jeśli dolegliwości regularnie nawracają, zaburzają sen, koncentrację lub aktywność dziecka, warto omówić je z pediatrą albo lekarzem rodzinnym. Przy niejasnym obrazie lub nasilonych objawach dziecko może zostać skierowane do alergologa.
Diagnostyka może obejmować testy skórne lub oznaczenia swoistych IgE z krwi. Wynik testu nie powinien być interpretowany w oderwaniu od objawów. Dodatni test oznacza uczulenie immunologiczne na dany alergen, ale dopiero zgodność wyniku z rzeczywistymi dolegliwościami pozwala ocenić jego znaczenie kliniczne.
Co można zrobić w domu?
Całkowite unikanie wszystkich alergenów zwykle nie jest możliwe i nie ma potrzeby zamieniać domu w sterylne środowisko. Działania warto dopasować do potwierdzonego lub bardzo prawdopodobnego czynnika wyzwalającego.
- Przy alergii na pyłki pomocne może być sprawdzanie komunikatów pyłkowych, zamykanie okien podczas wysokiego stężenia i zmiana ubrań po powrocie z zewnątrz.
- Przy roztoczach znaczenie ma regularne pranie pościeli i ograniczanie wilgoci w mieszkaniu.
- Przy alergenach zwierząt rozwiązanie trzeba dobrać indywidualnie; samo częstsze sprzątanie nie zawsze wystarcza.
- Sól fizjologiczna lub odpowiednie roztwory do nosa mogą mechanicznie usuwać wydzielinę i alergeny.
Jak leczy się alergiczny nieżyt nosa?
Do najczęściej stosowanych leków należą leki przeciwhistaminowe oraz donosowe glikokortykosteroidy. Dobór preparatu zależy od wieku, dominujących objawów i ich nasilenia. W przypadku przewlekłej blokady nosa steroid donosowy bywa skuteczniejszy niż sam doustny lek przeciwhistaminowy, ale powinien być używany zgodnie z ulotką i zaleceniem lekarza lub farmaceuty.
Preparaty obkurczające błonę śluzową nosa nie są dobrym rozwiązaniem do długotrwałego leczenia. Dłuższe stosowanie może nasilać problem zatkanego nosa, a ograniczenia wieku różnią się między preparatami.
Jeżeli standardowe leczenie nie wystarcza, a alergen jest dobrze zidentyfikowany, alergolog może rozważyć immunoterapię swoistą. Nie jest to leczenie do samodzielnego rozpoczęcia i wymaga kwalifikacji specjalistycznej.
Alergia a kaszel i świsty
Alergiczny nieżyt nosa często współistnieje z astmą. Nawracający kaszel, świsty, duszność albo wyraźne ograniczenie tolerancji wysiłku wymagają oceny lekarskiej, szczególnie gdy pojawiają się w nocy lub po kontakcie z alergenem.
Nagła duszność, obrzęk warg, języka lub gardła, trudność w połykaniu, sinienie albo gwałtowne pogorszenie stanu mogą oznaczać ciężką reakcję alergiczną. W takiej sytuacji potrzebna jest natychmiastowa pomoc medyczna.
